అష్టద్రవ్య గణపతి హోమం / భగవతి సేవ (దేవీ పూజ) విధానం

അഷ്ടദ്രവ്യഗണപതിഹോമം ഇക്ഷവഃസക്തവോരംഭാഫലാനി ചിപിടാസ്തിലാ മോദകാ നാളികേരാശ്ച ലാജാ ദ്രവ്യാഷ്ടകം സ്‌തം കരിമ്പ്, വറപൊടി, കദളിപ്പഴം, അവിൽ, എള്ള്, മോദകം, നാളി കേരം, മലര്, എന്നീ ദ്രവ്യങ്ങളെ അഷ്ടദ്രവ്യങ്ങൾ എന്നു പറയു ന്നു. ഈ ദ്രവ്യങ്ങൾ ഒന്നായി ചേർത്ത് ഹോമം നടത്തുന്നതിന് "അഷ്ടദ്രവ്യഗണപതിഹോമം" എന്നു പറയുന്നു. ശർക്കര പാവുകാച്ചി (ഉരുക്കി) അതിൽ നാളികേരം അരി ഞ്ഞത്, അവിൽ, മലര്, കരിമ്പ്, വറപൊടി, എള്ള്, കദളിപ്പഴം എന്നീ ദ്രവ്യങ്ങൾ ചേർത്ത് ഇളക്കി ഒന്നാക്കിയതാണ് അഷ്‌ട്രദ്രവ്യക്കൂട്ട്. . ഇതൊടൊപ്പം ചിലയിടങ്ങളിൽ മോദകം, ഉണ്ണിയപ്പം, അട എന്നിവ യും ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. അഷ്ടദ്രവ്യങ്ങൾ എന്ന് പറയുന്നുണ്ടെ ങ്കിലും എട്ട് ദ്രവ്യങ്ങളിൽ നിന്നും കൂടുതലായി നെയ്യ്, കൽക്കണ്ടം, മുന്തിരി, തേൻ, മാതളനാരങ്ങ (ഗണപതിനാരങ്ങ) തുടങ്ങി യഥാ ശക്തി ദ്രവ്യങ്ങളെ ചേർക്കാവുന്നതാണ്. ഗണപതിഹോമത്തിൽ ഉപയോഗിക്കാവുന്ന ദ്രവ്യങ്ങളേയും അവയുടെ അളവുകളേയും സംബന്ധിച്ച മറ്റൊരു ശ്ലോകം ചുവടെ ചേർക്കുന്നു.

ഏകസ്മിൻ നാളികേരേ ഗുളമുദധിപലം ദ്വേ പലേ ക്ഷൗദ്രമാജ്യം ലാജാനാം മുഷ്ട‌ിരഷ്‌ടൗ പൃഥുകമപി തഥാ സക്തവശ്ച ക്രമേണ ഇക്ഷോഃ പർവ്വാണി ചാഷ്‌ടൗ തിലമപി ചുളുകം കാദളം ചാഷ്ട‌സംഖ്യം മോദാ അഷ്ടാവപൂപാ ഇഹ ഗണപഹുതവിധൗ ദ്രവ്യമാനം പ്രശസ്തം

ഒരു നാളികേരത്തിന് ശർക്കര നാലുപലന്നും, തേൻ, തെയ്യ
എന്നിവ രണ്ടു പലം വീതവും, മലര്, അവിൽ, വറപൊടി എന്നിവ
8 പിടി വീതവും, കരിമ്പ് 8 മുട്ടുകളും, എള്ള് ഒരു പിടിയും,

പഴം എട്ടെണ്ണവും; മോദകം, അപ്പം എന്നിവ എട്ട് വീതവും എന്ന അളവിൽ സ്വീകരിക്കേണ്ടതാണ്.

ഭഗവതിസേവ പലവിധത്തിലുള്ള ദുരിതങ്ങളെകൊണ്ട് ബുദ്ധിമുട്ടുമ്പോൾ എല്ലാവിധ ദോഷങ്ങളും മാറി പരിപൂർണ്ണമായ ശാന്തിയും ജീവിതവിജ യവും കൈവരിക്കുവാൻ ഫലപ്രദമായ കർമ്മമാണ് ദേവീപൂജ അഥവാ ഭഗവതിസേവ. പൂജകഴിക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്ന സ്ഥലം വൃത്തിയാക്കി ചാണ കജലം കൊണ്ട് മെഴുകി പത്മത്തിൽ പൂജയിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന തുപോലെ പുണ്യാഹപ്രോക്ഷണം ചെയ്ത്‌ അഷ്ടദളം, സ്വസ്തികം തുടങ്ങിയ പത്മങ്ങളിൽ സൗകര്യ പ്രദമായ പത്മംലേഖനം ചെയ്യുക. പത്മമദ്ധ്യത്തിലായി കുറുമ്പുല്ല്, അക്ഷതം എന്നിവ ന്യസിക്കുക. അതിനു മുകളിൽ തൂശനില വച്ച് അതിൽ നെല്ല് ഇടുക. അതിനുമു കളിൽ ഒരു കോടി വസ്ത്രം വിരിച്ച് അതിൽ ഉണക്കലരി ഇടുക. അതിനുമുകളിൽ നിലവിളക്ക് നെയ്യോ, എണ്ണയോ ഒഴിച്ച് വയ്ക്കുക. അഞ്ചുതിരികളാണ് വിളക്കിൽ ഇടേണ്ടത്. കിഴക്ക്, തെക്ക്, പടിഞ്ഞാറ്, വടക്ക് എന്നീ ദിക്കുകളിലും ഈശാനകോണി ലുമായാണ് അഞ്ചുതിരികൾ ഇടേണ്ടത്. ഈ നിലവിളക്ക് ആദ്യം കൊളുത്തേണ്ടതില്ല. പത്മത്തിൻ്റെ ചുറ്റുമായി യഥാശക്തി അലങ്കാ രവിളക്കുകൾ ആദ്യം തന്നെ കൊളുത്തിവയ്ക്കുക. പൂജാദ്രവ്യ ങ്ങളും പൂജാപാത്രങ്ങളും തയ്യാറാക്കി വക്കുക.


ക്രിയ - പൂജാവിധിയിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നതുപോലെ ദുർഗ്ഗാദേവി യുടെ മന്ത്രങ്ങളെക്കൊണ്ട് ദേഹശുദ്ധി, ശംഖപൂരണം, ആത്മാരാ ധന എന്നിവ ചെയ്ത് ഗണപതിഹോമത്തിൽ പാടത്തിരിക്കുന്നതു പോലെ ഗണപതി നിവേദിച്ച് കൈകഴുകി ദധിക്രാവ്‌ണ്ണോ.... തുടങ്ങിയ 4 മന്ത്രങ്ങളെക്കൊണ്ട് പത്മത്തിലേക്ക് ജലം തളിക്കുക. ശേഷം സാധാരണപോലെ പീഠപൂജ കഴിഞ്ഞാൽ മൂർത്തികല്പ‌ന യിൽ പ്രണവമന്ത്രം കൊണ്ടും, ശക്തിമന്ത്രം കൊണ്ടും, മൂലമന്ത്രം കൊണ്ടും ഓരോ പ്രാവശ്യം പൂവാരാധിച്ചാൽ എഴുന്നേറ്റുനിന്ന് കൊടിവിളക്കുകൊണ്ട് നിലവിളക്ക് കൊളുത്തുക. മുമ്പിൽ തുടങ്ങി പ്രദക്ഷിണമായി അഞ്ചുതിരികളും കൊളുത്തുക. തിരികൊളുത്തുവാനുള്ള മന്ത്രം ചുവടെ ചേർക്കുന്നു.

1 കിഴക്ക് ദിക്കിലെ തിരികൊളുത്താനുള്ള മന്ത്രം :- ഓം ജാതവേദസേ സുനവാമ സോമമരാതീയതോ നിദഹാതി വേദഃ സനഃപർഷതി ദുർഗ്ഗാണി വിശ്വാനാവേവ സിന്ധും ദുരിതാത്യഗ്നിഃ

തെക്ക് ദിക്കിലെ തിരികൊളുത്തുവാനുള്ള മന്ത്രം:- ഓം ത്വാമഗ്നിവർണ്ണാം തപസാജ്ജ്വലന്തീം വൈരോചനീം കർമ്മശ തേഷു ജൂഷ്ടാം ദുർഗ്ഗാം ദേവീം ശരണമഹം പ്രപദ്യേ സുതരസിത രസേ നമഃ

2 3 പടിഞ്ഞാറ് ദിക്കിലെ തിരികൊളുത്തുവാനുള്ള മന്ത്രം:- ഓം അഗ്നേത്വം പാരയാനവ്യോ അസ്‌മാൻ സ്വസ്‌തിഭിരതി ദുർഗ്ഗാണി വിശ്വാ പൂശ്ചപൃഥ്വീ ബഹുലാനഉർവ്വീ ഭവാതോകായതനയായ

വടക്ക് ദിക്കിലെ തിരികൊളുത്തുവാനുള്ള മന്ത്രം:- 4 ഓം വിശ്വാനിനോ ദുർഗ്ഗഹാ ജാതവേദഃ സിന്ധുന്നനാവാ ദുരിതാ തിപർഷി അഗ്നേഅത്രിവൻ മനസാ ഗണാനോസ്‌മാകം ബോധ്യ വിതാതനൂനാം

5 ഈശാനകോണിലെ തിരികൊളുത്തുവിനുള്ള ഓം പൃതനാജിതം സഹമാനമഗ്നിമുഗ്രം സ്ഥാൽ സനഃപർഷദതി ദുർഗ്ഗാണി വിശ്ചാ ക്ഷാമവാ രിതാത്യഗ്നിഃ

ഇപ്രകാരം അതാത് മന്ത്രങ്ങളെകൊണ്ട് & ത്തിക്കഴിഞ്ഞാൽ ഇരുന്ന് മൂർത്തികല്പ്‌പന പൂർത്തി മൂർത്തയേ നമഃ എന്ന് തൊഴുത് ചൊല്ലി) സാധ ആവാഹന, ഉപഹാരസമർപ്പണം, മൂർത്തിപൂജ, നിവേദ്യം, പ്രസന്നപൂജ, പുഷ്പാഞ്ജ‌ലി, പൂർണ്ണ പുഷ്‌പാഞ്ജലി, ദീപാരാധന തുടങ്ങി പൂജമുഴുവനാക്കുക. പൂജാവസാനം പ്രസാദം ചൂടിയാൽ പത്മത്തിലെ പൂജയിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നതുപോലെ ഉദ്വസിക്കുക. പ്രണവം മൂന്നുപ്രാവശ്യം, ഉപചാരമന്ത്രം ഒരു പ്രാവശ്യം പ്രണവം രണ്ടുപ്രാവശ്യം, മൂലമന്ത്രം മൂന്നുപ്രാവശ്യം, ഏസൈഹി ദുർഗ്ഗാമൂർത്തിഭഗവതി ക്ഷമസ്വ ക്ഷമസ്വ ഓം ഉദ്വാസയാമി എന്ന മന്ത്രംചൊല്ലിയാണ് ഉദ്വാസിക്കേണ്ടത്.

പിന്നീട് നിലവിളക്കിലെ അഞ്ചുതിരികളും കർമ്മിക്ക് അഭി മുഖമായി ഒന്നിച്ചാക്കി അണച്ച് വീണ്ടും കൊടിവിളക്കുകൊണ്ട് തിരികൾ കൊളുത്തുക. വിളക്ക് പത്മത്തിൽ നിന്നും പുറകോട്ട് ഇറക്കി വച്ച് വലതുകൈയിലെ മോതിരവിരലുകൊണ്ട് വിളക്കിലെ എണ്ണയും പത്മമദ്ധ്യത്തിലെ പത്മപൊടിയും ചേർത്ത് കുറിതൊടു ക. കൈകഴുകി ഗണപതി ഹോമത്തിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ ഗണപതി വിടർത്തി ലയാംഗം ചെയ്യുക.

 

అష్టద్రవ్య గణపతి హోమం అంటే ఏమిటి?

కొన్ని ప్రత్యేక పదార్థాలను కలిపి గణపతి హోమం చేస్తారు. వాటిని అష్టద్రవ్యాలు అంటారు. ఆ 8 పదార్థాలు ఇవే:

1. చెరకు ముక్కలు
   
   
2. వరి పేలాలు/వడపొడి
   
   
3. అరటిపండ్లు
   
   
4. అటుకులు
   
   
5. నువ్వులు
   
   
6. మోదకాలు (కుడుములు)
   
   
7. కొబ్బరికాయ
   
   
8. మలరు (పూలు/పేలాలు)
   
   

వీటితో పాటు నెయ్యి, కల్కండం, ద్రాక్ష, తేనె, దానిమ్మ గింజలు కూడా శక్తి కొద్దీ కలపవచ్చు.

కావల్సిన పదార్థాల కొలతలు (ఒక కొబ్బరికాయకు):

• బెల్లం: 4 పలములు
  
  
• తేనె, నెయ్యి: రెండేసి పలములు
  
  
• మలరు, అటుకులు, వడపొడి: 8 పిడిల చొప్పున
  
  
• చెరకు: 8 కణుపులు
  
  
• నువ్వులు: 1 పిడి
  
  
• అరటిపండ్లు: 8
  
  
• మోదకాలు, అప్పాలు: 8 చొప్పున
  
  
• 
  

భగవతి సేవ (దేవీ పూజ) చేసే విధానం:

1. స్థలం శుభ్రం చేయడం: పూజ చేసే చోటును శుభ్రంగా కడిగి, ఆవుపేడతో అలికి, పుణ్యాహజలం చల్లాలి.
   
   
2. పద్మం వేయడం: అక్కడ ముగ్గు (పద్మం) వేసి, దాని మధ్యలో గరిక, అక్షతలు పెట్టాలి.
   
   
3. ఆసనం ఏర్పాటు: దానిపై అరటి ఆకు వేసి, పైన బియ్యం పోయాలి. దానిపై కొత్త బట్ట (వస్త్రం) పరిచి, మళ్లీ పచ్చి బియ్యం పోయాలి.
   
   
4. దీపం పెట్టడం: ఆ బియ్యంపై నిలదీపం (కుందు) పెట్టి, అందులో నెయ్యి లేదా నూనె పోయాలి.
   
   
5. ఐదు వత్తులు: దీపంలో తూర్పు, పశ్చిమ, ఉత్తర, దక్షిణ దిక్కులలో మరియు ఈశాన్య మూలలో కలిపి ఐదు వత్తులు వేయాలి (ప్రస్తుతం దీపాన్ని వెలిగించకూడదు). పద్మం చుట్టూ ఇతర దీపాలు వెలిగించాలి.
   
   

పూజా క్రమం:

1. దుర్గాదేవి మంత్రాలతో శరీరాన్ని, పూజా సామాగ్రిని శుద్ధి చేసుకోవాలి. గణపతి హోమంలో లాగే గణపతిని నైవేద్యం పెట్టి పూజించాలి.
   
   
2. ఆ తర్వాత దీపాలు వెలిగించే సమయంలో ఒక్కో దిక్కుకు ఒక్కో మంత్రం చొప్పున చదువుతూ ఐదు వత్తులను వెలిగించాలి.
   
   
3. పూజ ముగిసిన తరువాత, దేవికి "ఉద్వాసన" (పూజ ముగింపు) చెప్పాలి.
   
   
4. చివరగా దీపంలోని ఐదు వత్తులను ఒకచోటకి చేర్చి ఆర్పేసి, మళ్లీ పెద్ద దీపంతో వాటిని వెలిగించాలి. ఆ దీపాన్ని కొద్దిగా వెనక్కి జరిపి, దీపంలోని నూనెను ముగ్గు పొడితో కలిపి నుదుట బొట్టుగా పెట్టుకోవాలి.

అష్టద్రవ్య గణపతి హోమం

ఇక్షవః సక్తవో రంభాఫలాని చిపిటాస్తిలా మోదకా నాళికేరాశ్చ లాజా ద్రవ్యాష్టకం

స్తం: కరిమ్ము, వఱపొడి, కదళిపళం, అవిల్, ఎళ్ళు, మోదకం, నాళికేరం, మలర్ అనే ద్రవ్యాలను అష్టద్రవ్యాలు అని పిలుస్తారు. ఈ ద్రవ్యాలను ఒకచోట చేర్చి హోమం నిర్వహించడాన్ని "అష్టద్రవ్య గణపతి హోమం" అంటారు. బెల్లం పాకం పట్టి (కరిగించి) అందులో తరిగిన నాళికేరం, అవిల్, మలర్, కరిమ్ము, వఱపొడి, ఎళ్ళు, కదళిపళం అనే ద్రవ్యాలను కలిపి కలియబెట్టి ఒకటిగా చేసినదే అష్టద్రవ్య కూట్టు. దీనితో పాటు కొన్ని చోట్ల మోదకం, ఉన్నియప్పం, అడ మొదలైనవి కూడా ఉపయోగిస్తూ ఉంటారు. అష్టద్రవ్యాలు అని చెబుతున్నప్పటికీ, ఎనిమిది ద్రవ్యాలకంటే ఎక్కువగా నెయ్యి, కల్కండం, ముంతిరి, తేనె, మాధళనారంగ (గణపతి నారంగ) వంటి యథాశక్తి ద్రవ్యాలను కూడా కలుపవచ్చు. గణపతి హోమంలో ఉపయోగించగల ద్రవ్యాలను మరియు వాటి పరిమాణాలను గురించి తెలిపే మరో శ్లోకం క్రింద ఇవ్వబడింది.

హోమ ద్రవ్యమాన శ్లోకం

ఏకస్మిన్ నాళికేరే గుళముదధి పలం ద్వే పలే క్సౌద్రమాజ్యం లాజానాం ముష్టిరష్టౌ పృథుకమపి తథా సక్తవశ్చ క్రమేణ ఇక్షోః పర్వాణి చాష్టౌ తిలమపి చుళుకం కాదళం చాష్టసంఖ్యో మోదా అష్టావపూపా ఇహ గణపహుతవిధౌ ద్రవ్యమానం ప్రశస్తం

ఒక కొబ్బరికాయకు బెల్లం నాలుగు పలములు, తేనె, నెయ్యి రెండేసి పలముల చొప్పున, మలర్, అవిల్, వఱపొడి ఎనిమిది పిడిల చొప్పున, కరిమ్ము ఎనిమిది కణుపులు, ఎళ్ళు ఒక పిడి, అరటిపండు ఎనిమిది; మోదకం, అప్పం ఎనిమిదేసి చొప్పున పరిమాణంలో స్వీకరించవలసి ఉంటుంది.

---

భగవతి సేవ (దేవీ పూజ) విధానం

భగవతి సేవ వివిధ రకాల దురితాల వల్ల బాధపడుతున్నప్పుడు, సమస్త దోషాలు తొలగి పరిపూర్ణమైన శాంతిని, జీవిత విజయాన్ని సాధించుటకు ఫలప్రదమైన కార్యమే దేవీ పూజ అనగా భగవతి సేవ. పూజ చేయాలని తలంచిన ప్రదేశాన్ని శుభ్రపరచి, పేడనీళ్లతో అలికి, పద్మంలో పూజా విధానంలో తెలిపిన విధంగా పుణ్యాహప్రోక్షణం చేసి, అష్టదళం, స్వస్తికం మొదలైన పద్మాలలో సౌకర్యవంతమైన పద్మాన్ని లిఖించండి. పద్మ మధ్య భాగంలో కురుంపుల్లు, అక్షతలు ఉంచండి. దానిపైన తూశనిల ఉంచి దానిపై వరి బియ్యం వేయండి. దానిపైన ఒక కోటి వస్త్రం పరిచి దానిపై ఉక్కలరి (ఉడకబెట్టి ఎండబెట్టిన బియ్యం / ఉచ్చలరి) పోయండి. దానిపైన నిలవిళక్కులో నెయ్యి లేదా నూనె పోసి ఉంచండి. దీపంలో ఐదు వత్తులు వేయాలి. తూర్పు, దక్షిణ, పశ్చిమ, ఉత్తర దిశలలోను మరియు ఈశాన్య మూలన ఐదు వత్తులను ఉంచాలి. ఈ నిలవిళక్కును మొదట వెలిగించాల్సిన అవసరం లేదు. పద్మం చుట్టూ యథాశక్తి అలంకార దీపాలను మొదటనే వెలిగించి ఉంచండి. పూజా ద్రవ్యాలను మరియు పూజా పాత్రలను సిద్ధం చేసి ఉంచండి.

పూజా క్రియ మరియు మంత్రాలు

పూజావిధిలో తెలిపిన విధంగా దుర్గాదేవి మంత్రాలతో దేహశుద్ధి, శంఖపూరణం, ఆత్મારાధన మొదలైనవి చేసి, గణపతి హోమంలో కూర్చున్నట్లుగానే గణపతిని నివేదించి, చేతులు కడుక్కుని దధిక్్రావ్ణో... మొదలైన నాలుగు మంత్రాలతో పద్మంపై నీళ్లు చల్లండి. ఆ తర్వాత సాధారణ పద్ధతిలో పీఠపూజ పూర్తయిన తర్వాత మూర్తి కల్పనలో ప్రణవ మంత్రంతో, శక్తి మంత్రంతో, మూల మంత్రంతో ఒక్కోసారి పుష్పారాధన చేసి లేచినిలబడి కొడివిళక్కుతో నిలవిళక్కును వెలిగించండి. ముందు ప్రారంభించి ప్రదక్షిణ క్రమంలో ఐదు వత్తులను వెలిగించండి.

వత్తులు వెలిగించే మంత్రాలు:

1. తూర్పు దిశలోని వత్తిని వెలిగించే మంత్రం:
   ఓం జాతవేదసే సునవామ సోమమరాతీయతో నిదహాతి వేదః సనఃపర్షతి దుర్గాణి విశ్వానావేవ సింధుం దురితాత్యగ్నిః
2. దక్షిణ దిశలోని వత్తిని వెలిగించే మంత్రం:
   ఓం త్వామగ్నివర్ణాం తపసాజ్జ్వలంతీం వైరోచనీం కర్మశతేషు జుష్టాం దుర్గాం దేవీం శరణమహం ప్రపద్యే సుతరసిత రసే నమః
3. పశ్చిమ దిశలోని వత్తిని వెలిగించే మంత్రం:
   ఓం అగ్నేత్వం పారయానవ్యో అస్మాన్ స్వస్తిభిరతి దుర్గాణి విశ్వా పూశ్చపృథ్వీ బహులానఉర్వీ భవాతుకాయతనయాయ
4. ఉత్తర దిశలోని వత్తిని వెలిగించే మంత్రం:
   ఓం విశ్వానినో దుర్గాహా జాతవేదః సింధున్ననావా దురితా తిపర్షి అగ్నేఅత్రివన్ మనసా గణాన్సోస్మాకం బోధ్య వితాతనూనామ్
5. ఈశాన్య మూలలోని వత్తిని వెలిగించుటకై మంత్రం:
   ఓం పృతనాజితం సహమానమగ్నిముగ్రం స్థాల్ సనఃపర్షదతి దుర్గాణి విశ్చా క్షామవా రితాత్యగ్నిః

ఈ విధంగా ఆయా మంత్రాలతో వెలిగించడం పూర్తయిన తర్వాత కూర్చుని మూర్తి కల్పన పూర్తి చేసి (మూర్తయే నమః అని నమస్కరించి చెప్పుకుంటూ) సాధన ఆవాహన, ఉపహార సమర్పణం, మూర్తి పూజ, నివేద్యం, ప్రసన్న పూజ, పుష్పాంజలి, పూర్ణ పుష్పాంజలి, దీపారాధన మొదలైన పూజను పూర్తి చేయండి. పూజ చివరిలో ప్రసాదం స్వీకరించిన తర్వాత పద్మంలోని పూజలో తెలిపిన విధంగా ఉద్వాసన చెప్పండి. ప్రణవం మూడుసార్లు, ఉపచార మంత్రం ఒకసారి, ప్రణవం రెండుసార్లు, మూల మంత్రం మూడుసార్లు, ఏసైహి దుర్గామూర్తి భగవతి క్షమస్వ క్షమస్వ ఓం ఉద్వాసయామి అనే మంత్రం పఠించి ఉద్వాసన చెప్పవలెను.

తరువాత నిలవిళక్కులోని ఐదు వత్తులను కర్మి వైపునకు కలిపి ఆర్పివేసి, తిరిగి కొడివిళక్కుతో వత్తులను వెలిగించండి. దీపాన్ని పద్మం నుండి వెనుకకు దించి ఉంచి, కుడి చేతి ఉంగరపు వేలితో దీపంలోని నూనెను మరియు పద్మ మధ్యలోని పద్మపు పొడిని కలిపి బొట్టు (కురి) పెట్టుకోండి. చేతులు కడుక్కొని గణపతి హోమంలో తెలిపిన విధంగా గణపతిని విడార్చి లయాంగం చేయండి.